معرفی جی پی تی ۶.۱ ترا (GPT-6.1 Terra)؛ با ۵۰٪ قیمت کمتر، دقت بالاتر و توانایی کار با کامپیوتر

شرکت OpenAI در ۲۶ اکتبر ۲۰۲۶ (۴ آبان ۱۴۰۵) از مدل GPT-6.1 Terra رونمایی کرد. این مدل نسبت به GPT-5.6 Terra در درک تصاویر، کار با نرم‌افزارها، کدنویسی و تولید متن پیشرفت کرده است. مهم‌ترین ویژگی آن، ترکیب سرعت و توانایی با هزینه کمتر است. بر اساس اعلام رسمی، قیمت استاندارد API در مقایسه با GPT-5.6 Terra و GPT-6.1 Sol پنجاه درصد کمتر است و در بعضی وظایف حرفه‌ای به عملکرد GPT-6 Astra نزدیک می‌شود.

مهم‌ترین آمار منتشر شده در معرفی GPT-6.1 Terra جی پی تی ۶.۱ ترا

آمار زیر از اعلام رسمی OpenAI استخراج شده است.

شاخص	عدد اعلام‌شده
کاهش قیمت استاندارد API	۵۰٪ نسبت به نسل قبل
سرعت در وظایف حرفه‌ای	بیش از ۳ برابر سریع‌تر از Astra و Sol در آزمون ذکرشده
موفقیت Terminal-Bench 4.0	۵۰٫۳٪
نرخ خطای factual در حداکثر استدلال	۴٫۳٪

مدل GPT-6.1 Terra چیست؟

GPT-6.1 Terra عضوی از خانواده GPT-6 است که برای انجام سریع و اقتصادی وظایف عملی توسعه یافته است. در برابر مدل‌های پیشرفته‌ای مانند GPT-6 Astra که برای مسائل بسیار دشوار مناسب‌تر هستند، Terra برای استفاده روزمره و حرفه‌ای تعادلی بین هزینه و قابلیت ارائه می‌دهد. برای مثال می‌تواند اطلاعات فاکتور را از تصویر استخراج کند و با اتصال به ابزار مناسب آن را وارد نرم‌افزار کند، یا نقشه معماری را تحلیل و به مدل‌سازی کمک کند.

قابلیت‌های جدید جی پی تی ۶.۱ ترا

۱. درک تصاویر و نقشه‌های فنی

این مدل می‌تواند اسکرین‌شات‌ها، نقشه‌های مهندسی، اسناد تصویری و تصاویر محصول را بررسی کند. کاربردهای اعلام‌شده شامل تحلیل نقشه معماری برای کمک به ساخت مدل سه‌بعدی، استخراج اطلاعات فاکتورها، تطبیق تصاویر با کاتالوگ، تشخیص عناصر رابط نرم‌افزار و بررسی فریم‌های ویدیو است. در یکی از مثال‌های آزمون Agents’ Last Exam، تهیه گزارشی نما‌به‌نما و زمان‌بندی‌شده از یک انیمیشن به مدل سپرده شده است. به این ترتیب چت جی پی تی گامی بزرگ در تسهیل فرایند نقشه کشی مهندسی برداشته است.

۲. کار با کامپیوتر و اجرای وظایف چندمرحله‌ای

قابلیت Computer Use به مدل امکان می‌دهد با بهره‌گیری از ابزارهای مجاز، محتوای صفحه را درک و کارهایی را در برنامه‌های مختلف اجرا کند. این ویژگی می‌تواند در تکمیل فرم، ورود اطلاعات، مدیریت اسناد و فرایندهای اداری استفاده شود. انجام این کارها به ابزار متصل و مجوزهای لازم وابسته است و صرف انتخاب مدل به معنای دسترسی کامل به کامپیوتر نیست.

۳. نگارش حرفه‌ای و تولید متن طبیعی‌تر

OpenAI از بهبود این مدل در تهیه گزارش و پروپوزال، اصلاح متن و مکاتبات کاری خبر داده است، اما درصد مشخصی برای سنجش کیفیت نوشتن اعلام نکرده است.

۴. کاهش خطاهای اطلاعاتی

در ارزیابی داخلی OpenAI، نرخ خطای اطلاعاتی مدل در سطح استدلال پایین از ۵۳٫۶٪ برای GPT-5.6 Terra به ۱۶٫۷٪ در GPT-6.1 Terra رسیده است. در بالاترین سطح استدلال نرخ خطا برای مدل جدید ۴٫۳٪ اعلام شده است. این نتایج فقط به شرایط آزمون مربوط می‌شود و تضمین صحت تمام پاسخ‌ها نیست.

معرفی کامل خانواده چت جی پی تی 5.6 ؛ قابلیت‌ها و قیمت + مقايسه با رقبا

۵. پیشرفت در کدنویسی

در Terminal-Bench 4.0، GPT-6.1 Terra در حداکثر استدلال ۵۰٫۳٪ مسائل را حل کرده، در حالی که GPT-5.6 Terra امتیاز ۲۱٫۵٪ ثبت کرده است. بااین‌حال OpenAI برای سخت‌ترین پروژه‌های کدنویسی همچنان Sol و Astra را توصیه می‌کند.

معرفی GPT‑6.1 Sol؛ نزدیک به توان GPT‑6 Astra با هزینه کمتر

۶. پژوهش علمی با کمک کدنویسی

در Terminal-Bench-Science 0.1، مدل در سطح Max از GPT-6.1 Sol بهتر عمل کرده و فاصله امتیاز آن با Claude Opus 5.5 کمتر از پنج واحد درصد گزارش شده است. هزینه تخمینی اجرای وظایف نیز کمتر از یک‌پنجم Opus 5.5 بوده است. نمونه آزمون شامل ردیابی تقسیم سلول‌ها در ویدیو است.

بنچمارک‌های GPT-6.1 Terra در مقایسه با نسل قبلی (GPT-5.6 Terra)

عدد ۲۲٫۳٪ از جمع نرخ ۴٫۳٪ نسل جدید و کاهش ۱۸ واحد درصدی گزارش‌شده محاسبه شده است؛ مقدار مستقیماً نقل‌شده از جدول رسمی نیست.

معیار	GPT-5.6 Terra	GPT-6.1 Terra
نرخ خطای اطلاعاتی؛ استدلال پایین	۵۳٫۶٪	۱۶٫۷٪
نرخ خطا؛ حداکثر استدلال	۲۲٫۳٪ (محاسبه‌شده)	۴٫۳٪
Terminal-Bench 4.0	۲۱٫۵٪	۵۰٫۳٪
Agents’ Last Exam	مبنای مقایسه	۱۵ واحد درصد بهتر در سطح Medium
قیمت استاندارد API	مبنای مقایسه	۵۰٪ کمتر

Agents’ Last Exam

در سطح استدلال متوسط، مدل جدید ۱۵ واحد درصد بهتر از GPT-5.6 Terra بوده و هزینه هر وظیفه حدود یک‌سوم نسل قبل برآورد شده است. بر اساس گزارش OpenAI، Terra در این آزمون به عملکرد Astra نزدیک شده، با قیمت توکن یک‌دهم و زمان تکمیل بیش از سه برابر سریع‌تر از Astra و Sol. در مقایسه با Claude Opus 5.5 نیز در حالت Max از نظر مصرف توکن بیش از سه برابر بهینه‌تر و هزینه هر وظیفه حدود ۹ برابر کمتر گزارش شده است.

MMMU-Pro؛ استدلال بصری

در آزمون تحلیل تصاویر، نمودارها و اطلاعات بصری پیچیده، Terra در تمام سطوح استدلال بهتر از GPT-5.6 Terra بوده و به عملکرد Astra و Sol نزدیک شده است. عدد دقیق همه ستون‌های نمودار رسمی از متن منبع قابل استخراج نبود و از درج عدد تخمینی پرهیز شده است.

OSWorld 2.1؛ کار با نرم‌افزار

این آزمون به انجام کارهای چندمرحله‌ای در دسکتاپ اختصاص دارد. Terra در استدلال متوسط حتی از بهترین امتیاز GPT-5.6 Terra جلو زده و هزینه کمتری داشته است. نتیجه بسته به تنظیمات و محیط آزمون می‌تواند متفاوت باشد.

ارزیابی مستقل Artificial Analysis

طبق شاخص Intelligence Index نسخه 4.3.2 وب‌سایت Artificial Analysis، امتیاز GPT-6.1 Terra در سطوح Medium، High و Max به ترتیب ۴۱، ۴۴ و ۴۸ گزارش شده است. نسخه Max با امتیاز ۴۸ در میان ۲۲۱ مدل رتبه ۲۵ را ثبت کرده است. میانگین هزینه وظایف این ارزیابی حدود ۰٫۱۰ دلار برای Medium و ۰٫۴۰ دلار برای Max بوده است؛ این ارقام تعرفه ثابت API نیستند.

سطح استدلال	امتیاز Intelligence Index
Medium	۴۱
High	۴۴
Max	۴۸

Artificial Analysis برای Terminal-Bench 4.0 نسخه Max عدد ۵۵٫۶٪ را نیز گزارش کرده که با رقم ۵۰٫۳٪ OpenAI متفاوت است؛ اختلاف روش اجرا، محیط یا امتیازدهی می‌تواند علت باشد و بدون اطلاعات یکسان نباید نتایج را مستقیماً یکی دانست.

مقایسه GPT-6.1 Terra با Sol و Astra و Luna

مدل	جایگاه	کاربرد مناسب
GPT-6.1 Terra	متعادل از نظر سرعت و هزینه	کار اداری، محتوا، اتوماسیون و کدنویسی متداول
GPT-6.1 Sol	استدلال قوی‌تر	برنامه‌نویسی پیچیده
GPT-6 Astra	برای دشوارترین مسائل	پژوهش پیشرفته و مسئله‌های چندمرحله‌ای
GPT-6 Luna	اقتصادی برای کارهای سبک	وظایف ساده و پرتعداد

قیمت GPT-6.1 Terra چقدر است؟

طبق مستندات مدل تعرفه استاندارد GPT-6.1 Terra در API به ازای هر یک میلیون توکن: ۱ دلار ورودی، ۰٫۰۵ دلار ورودی کش‌شده و ۵ دلار خروجی است. هزینه نهایی وظیفه علاوه بر تعرفه، به تعداد توکن، استدلال، ابزارها و تعداد درخواست‌ها بستگی دارد.

مدل	ورودی / یک میلیون توکن	خروجی / یک میلیون توکن
GPT-6.1 Terra	۱ دلار	۵ دلار
GPT-6.1 Sol	۲ دلار	۱۰ دلار
GPT-6 Astra	۱۰ دلار	۵۰ دلار
GPT-6 Luna	۰٫۱۰ دلار	۰٫۵۰ دلار

تخفیف‌ها و تعرفه‌های تکمیلی API

ورودی کش‌شده تا ۹۵٪ کمتر از ورودی استاندارد هزینه دارد. حالت‌های Batch و Flex پنجاه درصد ارزان‌تر هستند و ورودی و خروجی آن‌ها به‌ترتیب ۰٫۵ و ۲٫۵ دلار به ازای یک میلیون توکن است. حالت Fast دو برابر قیمت استاندارد است. تعرفه نگهداری کش ۳۰ دقیقه‌ای ۱٫۲۵ دلار و ۱۲ ساعته ۲٫۵ دلار برای هر یک میلیون توکن ذکر شده و پردازش منطقه‌ایِ پشتیبانی‌شده ۱۰٪ هزینه اضافه دارد. درخواست‌های با بیش از ۲۷۲ هزار توکن ورودی مشمول تعرفه خاص متن طولانی می‌شوند: دو برابر نرخ ورودی و کش و ۱٫۵ برابر خروجی برای کل درخواست. بعضی ابزارها هزینه جدا دارند.

GPT-6 Astra چیست؟ بررسی قابلیت‌ها و کاربردهای جی پی تی ۶

مشخصات فنی GPT-6.1 Terra

ویژگی	مشخصات
شناسه API	gpt-6.1-terra
پنجره زمینه	۱٬۰۵۰٬۰۰۰ توکن
حداکثر خروجی	۱۲۸٬۰۰۰ توکن
تاریخ پایان دانش	۱ ژوئن ۲۰۲۶
ورودی	متن و تصویر
خروجی اصلی	متن
ورودی/خروجی صوتی و ویدیویی مستقیم	پشتیبانی نمی‌کند
خروجی ساختاریافته و فراخوانی ابزار	پشتیبانی می‌کند
Fine-tuning	پشتیبانی نمی‌کند

پنجره زمینه بزرگ، امکان ارائه اسناد و کدهای طولانی به مدل را فراهم می‌کند ولی به معنای دقت تضمین‌شده روی تمام قسمت‌ها نیست. مدل از ابزارهایی مانند جست‌وجوی وب و فایل، اجرای کد، خط فرمان، کار با کامپیوتر، اتصال MCP و ابزار تصویرسازیِ متصل پشتیبانی می‌کند. تولید تصویر با ابزار متصل، با خروجی مستقیم تصویر از خود مدل متفاوت است. برای فراخوانی ابزارها، استفاده از Responses API اعلام شده است.

نحوه دسترسی به GPT-6.1 Terra

طبق اطلاعیه OpenAI مدل از ۲۶ اکتبر ۲۰۲۶ برای کاربران واجد شرایط و توسعه‌دهندگان عرضه شده است. در محیط‌های ChatGPT Work و Codex، اشتراک‌های Plus، Pro، Enterprise و Edu از مدل برخوردار می‌شوند. این گزاره لزوماً به معنای ارائه آن در انتخاب‌گر مدل همه چت‌های معمولی یا طرح رایگان نیست.

توسعه‌دهندگان با شناسه gpt-6.1-terra در API، پروژه و کلید معتبر می‌توانند از مدل استفاده کنند. سطوح استدلال none، low، medium، high، xhigh و max ذکر شده و مقدار پیش‌فرض medium است. افزایش استدلال می‌تواند هزینه و زمان را افزایش دهد.

امنیت، کنترل دسترسی و تزریق دستور

OpenAI اعلام کرده Terra در چارچوب ارزیابی امنیت سایبری به آستانه Critical رسیده است. همچنین در پایبندی به محدوده وظیفه، صداقت درباره محدودیت‌ها و مقاومت در برابر Prompt Injection بهبودهایی داشته است. تزریق دستور تلاش یک متن مخرب داخل وب‌سایت، فایل یا ابزار برای تغییر رفتار مدل است. در اقداماتی مانند تغییر اسناد حساس و عملیات مالی، محدودسازی مجوزها و نظارت انسانی ضروری است.

GPT-6.1 Terra برای چه کسانی مناسب است؟

مخاطب	کاربرد پیشنهادی
تولیدکنندگان محتوا	نگارش و بازنویسی و تحلیل اسناد
مدیران اداری	ثبت داده و خودکارسازی کارهای تکراری
برنامه‌نویسان	نوشتن کد و رفع اشکال
معماران و مهندسان	تحلیل نقشه و کمک به مدل‌سازی
پژوهشگران	تحلیل داده و اجرای کد
توسعه‌دهندگان عامل‌های هوشمند	ساخت جریان‌های کاری ابزارمحور

آیا Terra از مدل‌های قدرتمندتر بهتر است؟

نه در همه وظایف. در امور روزمره، تحلیل تصویر، اتوماسیون و بخشی از برنامه‌نویسی ترکیب سرعت و هزینه Terra جذاب است؛ اما Sol و Astra برای برخی مسائل استدلالی و کدنویسی بسیار پیچیده مناسب‌ترند. برتری Terra در یک بنچمارک علمی، برتری کلی آن بر Sol را اثبات نمی‌کند.

استفاده از مدل‌های هوش مصنوعی در هوشا

اگر به یک هوش مصنوعی فارسی برای تولید محتوا، ترجمه، ایده‌پردازی، برنامه‌نویسی، تحلیل اطلاعات و… نیاز دارید، می‌توانید به چت جی‌پی‌تی و سایر مدل‌ها در هوشا مراجعه کنید. هوشا همچنین سرویس‌های ساخت تصویر، ویدیو، موسیقی، دوبله، طراحی سایت و تبدیل متن به صدا را ارائه می‌دهد.

جمع‌بندی

GPT-6.1 Terra بر ارائه توانایی‌های عملی مدل‌های پیشرفته با هزینه و زمان کمتر متمرکز است. این مدل با قیمت استاندارد نصف نسل قبل، در کدنویسی، درک بصری، استفاده از کامپیوتر و کاهش خطای اطلاعاتی پیشرفت کرده است؛ بااین‌حال انتخاب بین Terra، Sol و Astra به پیچیدگی فعالیت و هزینه واقعی اجرای هر وظیفه وابسته است.